Ροβολώντας στ’ Άγραφα (18/10/2026)

Το Ροβολιάρι αρχέγονο ορεινό χωριό στα όρια Όθρυος και Αγράφων είχε την ιστορική τύχη να επωφεληθεί από αυτή τη γειτνίαση.

Οι ευεργετικές διατάξεις της Συνθήκης του Ταμασίου (1525 μ. Χ. επί Σουλεϊμάν του Μεγαλοπρεπή) επηρέασαν τις εξελίξεις σε ολόκληρη την περιοχή των Αγράφων. Κυρίως οι διατάξεις περί ημι-αυτονομίας, ελευθερίας των Αγραφιωτών να κινούνται ελεύθερα σε όλη την Αυτοκρατορία, και η πρόβλεψη για μη εγκατάσταση Τούρκων στην περιοχή τους.

Υπήρξε τόπος συγκέντρωσης όχι μόνο ξακουστών αρματολών και κλεφτών (εξακολουθούμε να βρίσκουμε στα γύρω βουνά βρύσες με το όνομα του Κατσαντώνη), αλλά και πνευματικών ανθρώπων και διδασκάλων του Γένους.

Κατά την αρχαιότητα στη χώρα των Αγράφων κατοικούσαν οι Δόλοπες. Ο Πηλέας, βασιλιάς των Μυρμιδόνων όρισε τον Φοίνικα, βασιλιά των Δολόπων σύμβουλο του Αχιλλέα που τον ακολούθησε ως την Τροία.

Στον λόφο της Αγίας Παρασκευής Ροβολιαρίου υπάρχουν απομεινάρια πελασγικών τειχών μέρος της αλυσίδας των Κάστρων των Μυρμιδόνων που συναντούμε σε Πάππα, Ροβολιάρι, Δίκαστρο και Παλαιοκάστρο στα όρια με τους Δόλοπες και Ακαρνάνες στα βόρεια και δυτικά, τα «αδελφά φύλα», τα οποία, κατά τον Αριστοτέλη, «εξηλόντο αλλήλοις» (αλληλοζηλεύονταν).

Από την εποχή της διάλυσης των μικρών βασιλείων και πόλεων –κρατών το σημερινό Ροβολιάρι υπήρξε και αυτό προϊόν της ηθελημένης εγκατάλειψης του κάμπου από οικογένειες και άτομα αποφασιστικά, ανυπότακτα, ανυπόδουλα, ζωντανά, ανεξάρτητα, εφοδιασμένα με ένα ισχυρό και δυνατό βιολογικό δυναμικό για επιβίωση, για πάλη, για αγώνα, για προκοπή.

«Εκεί επάνω συντελέστηκε η φυσική επιλογή της ελληνικής φυλής και δημιουργήθηκε μια δυναμική βιολογική καταβολή ενός πληθυσμού που ζούσε σχεδόν ανεξάρτητος ή κάτω από ελαφρότερους όρους διαβίωσης. Εκεί επάνω αναδασμήθηκαν και δημιουργήθηκαν νέοι ορεινοί πληθυσμοί. Εκεί πλάστηκε μια ξεχωριστή ομάδα ανθρώπων, των ορεσίβιων, με ξεχωριστή ψυχοσύνθεση και βιολογικό δυναμικό» (γράφει ο καθηγητής Απ. Βακαλόπουλος («Νέα Ελληνική Ιστορία 1204 – 1985»).

Στη μνήμη αυτών των προγόνων είναι αφιερωμένη αυτή η διοργάνωση.

Στη θέση Φτελιά (περίπου στο μέσο της μεγάλης διαδρομής) ήταν τα σύνορα Ελλάδας-Τουρκίας για 50 χρόνια (1831 – 1881). Εκεί υπήρχαν τρία κτίρια δύο στρατώνες για Τούρκους και Έλληνες και κτίριο για Τελωνείο.

Οι πυκνότερες συναλλαγές του Ροβολιαρίου κατά τους τελευταίους αιώνες υπήρξαν με την περιοχή των ιστορικών Αγράφων, με τα κέντρα τους Φουρνά και Ρεντίνα.

Αποδεκτή επικοινωνία με τον κάμπο του Σπερχειού αποκτήσαμε το 1928.